Dat goed ouderschap na scheiding vooral betekent dat ex-partners alles samen moeten overleggen, is nergens op gebaseerd. Er bestaat geen onderzoek waaruit dit blijkt en ook niet dat dit in het belang zou zijn van de betrokken kinderen.
Opvallend genoeg is er wel wetenschappelijk onderzoek dat aantoont dat het voor het welzijn van kinderen belangrijker is dat elke ouder apart een goede ouder is en een band heeft met zijn of haar kind, dan dat zij samen als ouders overleggen!
Druk op ouders én kinderen
Het is dan ook op zijn minst eigenaardig dat de hulpverlening in ons land dat ideaalbeeld van ‘samen ouderen’ zo hardnekkig blijft nastreven en dit zelfs door rechters wordt opgelegd. Dit legt een enorme druk op ouders. Als het niet lukt – om wat voor reden dan ook – wordt dat ervaren als falen. Als mens én als ouder.
Zowel onderzoek als de praktijk laat zien dat als er sprake is van een complexe scheiding iedere vorm van samenwerking tussen ouders, hen opleggen ‘er samen uit te komen’ of ’te leren communiceren’, gedoemd is te mislukken, omdat er één ouder is die consequent tegenwerkt.
Maar ook voor kinderen werkt het stigmatiserend. Zij denken dat er iets ernstig mis is met (een van) hun ouders als die niet aan het ideaalplaatje voldoen. Ze schamen zich als hun gescheiden ouders bijvoorbeeld niet samen naar het 10-minutengesprek op school willen komen.
Eén ouder werkt tegen
Het feit dat er in complexe scheidingen niet twee strijdende ouders zijn, maar één ouder die tegenwerkt en het contact tussen het kind en de andere ouder onmogelijk maakt, wordt nog altijd onvoldoende onderkend. Deze ouder houdt de ex-partner en de kinderen via dwingende controle in zijn of haar greep en ondermijnd het ouderschap van de andere ouder. Deze ernstige vorm van psychisch geweld, ook wel bekend als intieme terreur of coercive control, is lastig te herkennen omdat het zich uit het zicht van de buitenwereld en de hulpverlening voltrekt.
Diagnose is een must
Alleen al daarom zou een grondige diagnose, waaronder screening op huiselijk geweld voor ieder stel met kinderen dat uit elkaar gaat, de standaard moeten zijn. Omdat er een duidelijke relatie is tussen ex-partnergeweld en een vergroot risico op ouderverstoting.
Mensen gaan uit elkaar omdat de verschillen te groot zijn geworden. Door ze te dwingen tot ‘samen ouderen’ komen ex-partners niet los van elkaar en wordt het hen haast onmogelijk gemaakt om werkelijk een nieuw leven op te bouwen.
Slachtoffers staan alleen
Als er sprake is van dwingende controle of een ander vorm van (psychisch) geweld, wat in een complexe scheiding zo goed als altijd aan de orde is, kan het zelfs gevaarlijk zijn als ex-partners moeten samenwerken als ouders. Op deze manier wordt de pleger gefaciliteerd om het geweld voort te zetten. En geen haan die ernaar kraait, want naar het slachtoffer wordt zelden geluisterd. Dit leidt natuurlijk nooit tot een oplossing, maar vergroot slechts de toch al ernstige problemen.
Ouderverstoting is dan meestal het trieste gevolg.
Bron: Lieve Cottyn, Complexe scheiding – Uit de maalstroom van conflict


Diny van Gils
ik heb vijftien jaar geleden gespreksgroepen begeleidt voor ouders van samengestelde gezinnen. Vaak waren dit de stiefmoeders die behoefte hadden om over hun situatie met andere te sparren. Ook in die tijd was ik bekend met ouderverstoting, meestal de vaders. IK heb altijd de behoefte gevoeld om ook de vaders in het gesprek te betrekken. Want wie is die ouder die in het zogenaamde belang van het kind de contacten met de biologische vader/moeder verbreekt?
maken zij dat zichzelf steeds maar wijs en voelen ze zich daarbij senang?
Ik schrijf op dit moment een boek over mijn fulltime stiefmoederschap voor 5 opgroeiende kinderen waarvan de moeder psychisch erg`ziek was. Na 45 jaar huwelijk waarbij de kinderen door ons beiden zijn opgevoed is na het overlijden van mijn man, hun vader, alle contact verbroken,. Ook ik voel mij verstoten en ben een stiefweduwe geworden. waarbij ik meteen aanteken dat de verstoting door biologische kinderen vele malen erger is.
L Boekamp
Hoe bent u als “stiefmoeder” er zo zeker van dat de biologische moeder “psychisch ziek” was? Zou er een goede reden kunnen zijn voor de kinderen om na het overlijden van hun biologische vader, het contact met u als “stiefmoeder” te verbreken?
U heeft een hele negatieve mening over de moeder van de kinderen, “uw stiefkinderen”.
Anoniem
Na bijna 14 jaar is er in november 2024 een keer een ontmoeting met de oudste van de kinderen. “Jullie hadden nooit kinderen mogen krijgen” sneert ze boos. In 2009 zijn de vader en stiefmoeder gehuwd. De kinderen mochten er niet over praten. Na het huwelijk worden drie mooie fotolijstjes met hierin hun huwelijksfoto meegeven aan de kinderen om te plaatsen in mijn woning, met de boodschap “dat ze hun vader niet zullen vergeten”. Tijdens de ontmoeting in november 2024 vertelde de oudste dochter dat de vader en stiefmoeder samen met haar bedacht hadden dat die fotolijstjes een leuk aandenken waren (in mijn woning?) De oudste en jongste dochter zijn na 2009 in hulpverleningstrajecten terecht gekomen onder “begeleiding” van de vader en stiefmoeder. Ik beschrijf hier maar een van de voorbeelden van het emotionele misbruik. De dwingende controle van de vader en stiefmoeder is er nog steeds, de schade bij de kinderen ook. Een voorbeeld waarvan ik het tastbare bewijs bewaard heb, het fotolijstje. Je ziet geen blauwe plekken.
koen camerlynck
Een scheiding is het falen van een koppel. Probleem is dat veel mensen hun aandeel ontkennen, dus zijn alle middelen goed voor hun grote gelijk. Ze omringen zich met volgelingen en maken nieuwe waarheden. Ze decoreren zichzelf tot de ‘redder van de kinderen’ en krijgen ook nog gelijk op de rechtbank. Niets staat dan nog in de weg om de situatie te laten escaleren, zodat kinderen de andere ouder links laten liggen. Het ultieme bewijs. De relatie met de verstoten ouder sterft een stille dood, de ultieme wraak. Ook al preken ze dat ze alles te doen voor de kinderen, beschadigen ze hen voor het leven.
Arnaud
Helemaal mee eens. Heb ook een zeer vervelende vechtscheiding doorstaan, jeugdzorg (Veilig Thuis) was ook betrokken. Nadat we eindelijk uit elkaar waren (we hebben nu 50/50 co-ouderschap over onze dochter van 5) werd er direct, op basis van een advies van Veilig Thuis, ingezet op communicatie verbetering tussen de ouders, afstemmen van opvoedstijlen etc.
Om mijn goede wil te tonen ben ik daar heel even in meegegaan, zelfs enkele sessies samen met mijn ex gedaan. De hulpverlening leverde mij echter vooral stress (hertraumatiserend effect van geboden hulpverlening) op, en hield in essentie het conflict tussen beide ouders in stand. Na ca. 2 maanden heb ik de hulpverlening vriendelijk doch beslist uitgelegd waarom de geboden hulp niet werkt, zelfs averechts werkt, ook voor mijn dochter. Daarbij heb ik gebruik gemaakt van bovenstaand artikel en onderliggende bronnen.
De hulpverlening aan mij en mijn dochter is daarna gestopt, we draaien nu sinds een half jaar een co-ouderschap, met mijn dochter gaat het prima, contact tussen mij en de moeder is minimaal, nauwelijks conflicten, we bemoeien ons niet of nauwelijks met elkaars opvoeding, zij voedt op zoals zij dat wil, en ik doe het op mijn manier. Klinkt uiteraard eenvoudiger dan het is, toch is dit het beste na een vervelende, complexe vechtscheiding, ook voor het kind.
Ik persoonlijk heb geen Jeugdzorg nodig, met mij en mijn dochter gaat het goed. Dat zal niet voor iedere ouder gelden na een vechtscheiding, dat begrijp ik heel goed. Maar in dat geval zou Jeugdzorg zich moeten richten op de nieuwe rol van de solo-ouder: hoe vul ik mijn deel van het co-ouderschap zo goed mogelijk in? Laat de conflictueuze relatie tussen de ouders maar even met rust.
mamamama
Ik, mama van één kind, een dochter, (na vele miskramen), ben door mijn dochter verstoten. Ze was 20 jaar en deelde de verstoting per E mail (!) mee aan mij en haar stiefvader. Dit is nu 6 jaar geleden. Ik ben en blijf kapot. Ze was en is mijn alles. Dochter is bij mij opgegroeid, de band was heel erg close. Voor haar biologische vader ben ik gevlucht toen ze 5,5 was. Naar een blijf van mijn lijf huis. Sindsdien, bio vader heeft veel geld, procedeert de bio vader tegen mij: ik zou alles verzinnen, hij had 15 getuigenissen van de buren en de lagere school. Zelfs de kinderbescherming vond de school te partijdig.
Toch moest mijn dochter naar haar vader toe (het is nou eenmaal de wet). Tijdens de bezoekregeling werd dochter door haar biologische vader mishandeld. Echter: bewijs dit maar eens. Een klein kind kan dingen verzinnen, ze had geen blauwe plekken.
Lang verhaal kort. Op haar 9de heeft dochter haar vader in een volle kamer tegen zijn been geschopt omdat vader zei: wat rijmt er op moeder: loeder..
Hulpverleners, waaronder een orthopedagoog en een kinderpsychiater zeiden: dit kind wordt door haar bio vader mishandeld. Dit moet stoppen. Vader procedeerde hen allebei kapot: ik neem je je titel af als je nog met mijn dochter praat.
Sprong in de tijd: op 20 jarige leeftijd kregen wij dus een mail dat dochter niet meer met ons om wilde gaan. Een psycholoog waar ze inmiddels bij was omdat ze 6 a 8 nachtmerries had per nacht, stelde vast dat ik, de moeder de schuldige was. Psycholoog heeft ons/mij nooit gesproken of gezien. Dochter loog inmiddels aantoonbaar tegen deze psycholoog.
Wij, mama en stiefvader mogen van dochter niet met haar praten. Zelfs niet met een neutrale derde. Ik geef het op. Ik ben mijn dochter kwijt. En ik ben voorgoed kapot. Heb geprobeerd, met de grootste moeite e.e.a. begrijpelijk op te schrijven. Sterkte voor allen die verstoten zijn. Stekte voor alle kinderen die een ouder moeten missen.
A.c Jasper jasper
Echt de spijker op zn kop